felsefi kökleri sokrates'in "bildiğim tek şey hiçbir şey bilmediğimdir" sözüne dayanan, psikolojide ise niteliksiz insanların kendi cehaletlerini göremeyecek kadar cüretkar olması durumu. bir konuda hiçbir şey bilmeyen insan, konunun ne kadar derin olduğunu kavrayamadığı için kendisini "uzman" sanır ve her başlığın altına kesin hükümlerle entry girer. okuyan ve derinleşen insan ise ne kadar büyük bir bilinmezlik deniziyle karşı karşıya olduğunu fark edip şüpheye düşer ve susar.
